Kanal Tıkanıklığı Açma
Giderden suyun yavaş gitmesi, geri tepmesi veya rögar kapağından taşma görülmesi, hatta birikme olduğunu gösterebilir. Sorun bazen lavabo ya da tuvalet gibi tek bir noktada başlar; bazen de bina ortak hattına ilerleyerek birden fazla gideri etkiler. Müdahale yöntemi, tıkanmanın yeri ve boru içindeki oluşumun niteliği anlaşılmadan belirlenmemelidir.
Tıkanıklığın Kaynağını Ayırma
İlk belirtiler değerlendirilirken suyun hangi giderlerde biriktiği, geri tepmenin ne zaman başladığı ve hattın daha önce açılıp açılmadığı önem taşır. Tek bir armatürde görülen yavaşlama ile apartman ana hattındaki taşma aynı yöntemle ele alınmaz. Ortak kolon, bina çıkışı, rögar veya dış hatla ilgili sorunlarda müdahale noktası farklı olabilir.
Kanal Görüntüleme ile borunun içi incelenerek şu durumlar araştırılabilir:
- Boru içinde biriken tortu, bez, yabancı madde veya sertleşmiş kalıntılar
- Boru kesitini daraltan kök ilerlemesi ve yapışmış birikintiler
- Hat içinde yer değiştirmiş, kırılmış ya da biçimi bozulmuş bölümler
- Kayıp rögar kapağı veya ulaşılması güç bağlantı noktaları
Kamera kullanımı, sorunun yalnızca belirti veren giderde mi kaldığını yoksa daha ileride mi bulunduğunu anlamaya yardımcı olur. Görüntüleme gerekmeyen basit tıkanmalarda doğrudan mekanik ya da su basıncıyla çalışma yapılabilir. Amaç, yüzeyi kırmadan hattın içindeki engeli hedeflemektir.
Kullanılan Yöntemler
Tıkanıklığın sertliği, borunun çapı, müdahale edilecek mesafe ve hattın taşıdığı su miktarı dikkate alınarak yöntem seçilir. Basınçlı sistemler, boru içindeki gevşek tortu ve birikintilerin ilerletilmesinde kullanılabilir. Mekanik kanal açma ekipmanları ise daha dirençli engellerin parçalanmasına veya çekilmesine yardımcı olur.
Kanalizasyon hattı, rögar bağlantısı ya da uzun mesafeli dış hatlarda araç üzerindeki donanımın erişebileceği giriş noktaları önemlidir. Kuka araçları ve farklı kapasitelerde kombine araçlar, daha geniş hatlarda veya yoğun birikme bulunan çalışmalarda değerlendirilebilir. Tuvalet ve Lavabo Tıkanıklığı Açma gibi iç mekân uygulamalarında ise müdahale alanını koruyacak yardımcı ekipmanlar kullanılır.
Uygulama sırasında şu noktalar gözetilir:
- Gider çevresinde gereksiz sökme ve kırma yapılmaması
- Boruya zarar verebilecek basıncın kullanılmaması
- Çıkan tortu ve sıvının çevreye yayılmadan toplanması
- İşlem sonrasında su geçişinin gözlenmesi
Bina Ve Dış Hat Tıkanıklıkları
Müstakil evlerde, apartmanlarda, işletmelerde ve ortak kullanım alanlarında görülen tıkanmaların kaynağı farklı olabilir. Sadece bir lavabo etkileniyorsa kısa bir bağlantı kolunda birikme bulunabilir. Birden fazla dairede aynı anda geri tepme yaşanıyorsa düşey kolon, bina çıkışı veya rögar hattı kontrol edilmelidir.
Kanalizasyon Açma çalışması, atık suyun ilerlemediği dış hatlarda uygulanır. Rögar doluluğu, hat içindeki tortu veya yağmur suyunun yanlış bağlantıdan sisteme girmesi akışı azaltabilir. Yağmur suyu ve pis suyun biriktiği bodrum, çukur veya düşük kotlu alanlarda ise gerekli görülen sıvı tahliyesi ayrıca yapılır. Foseptik bağlantısı bulunan yerlerde tıkanıklık, dolulukla karıştırılmamalıdır; bu durumda Foseptik Çekimi gerekebilir.
Tekrarını Azaltmaya Yönelik Kontrol
Tıkanıklık giderildikten sonra suyun hatta ilerleyişi ve geri tepme durumu izlenir. Kamera görüntüsü alınmışsa sorun oluşturan bölüm daha sonra yeniden incelenebilir. Boruda kırık, hatalı eğim, kalıcı daralma veya kök kaynaklı bir engel varsa yalnızca mevcut birikintiyi almak yeterli olmayabilir. Bu bulgular, ileride yapılacak bakım ya da onarım kararına ışık tutar.
Kanal Tıkanıklığı Açma işlemi konutlarla sınırlı değildir. Restoran, yemekhane, depo, atölye ve üretim tesislerinde giderlere taşınan katı maddeler veya yoğun tortu akışı sıkışmaya yol açabilir. Atık suyun kontrollü biçimde çekilmesi, rögarın temizlenmesi ve gerekli görüldüğünde Kanal Görüntüleme yapılması aynı çalışma içinde değerlendirilebilir. Ankara ili genelinde farklı adreslere ulaşan mobil hizmette, araç seçimi giriş mesafesi, hortum uzunluğu, hat çapı ve çıkarılacak birikintinin miktarı dikkate alınarak yapılır.
Sorun yalnızca lavabo ya da tuvalette görülebileceği gibi bina kolonu, ortak gider veya dış bağlantıda da bulunabilir. Birden fazla noktadaki geri tepme, müdahale yerinin daha ileride aranmasını gerektirir. Bu ayrım, gereksiz sökme işlemlerinin önüne geçmeye yardımcı olur.
Kanal Görüntüleme, boru içindeki engelin yerini ve niteliğini görmeye yarar. Daralma, kırılmış bölüm, yer değiştirmiş parça, kök ilerlemesi veya kayıp rögar bağlantısı kamera başlığıyla incelenebilir. Görüntü, tekrarlayan tıkanmaların nedenini anlamak için de kullanılabilir.
Gevşek tortular ve birikintiler basınçlı sistemlerle ilerletilebilir; daha dirençli oluşumlarda mekanik ekipmanlardan yararlanılır. Hat çapı, borunun durumu ve müdahale mesafesi dikkate alınır. Gerekli görüldüğünde farklı kapasitelerde kombine araçlar veya kuka araçları devreye alınır.
Tıkanıklık giderildikten sonra suyun ilerleyişi, geri tepme ve bağlantı noktalarındaki durum gözlenir. Boruda yapısal bir sorun ya da kalıcı daralma görülürse bu bulgu ayrıca belirtilir. Çıkan atık ve sıvıların çevreye yayılmaması için çalışma alanı kontrollü tutulur.